نکته جالب اینه که همه این فضاها به یک هدف شکل گرفتن به یک دلیل ساخته شدن!به همین خاطر تنوع شکل و فرم و فضایی که هر کدوم از این بناها دارن آدم رو به فکر وا می داره!
یه شعر هست که می گه هرکسی با زبون خودش مدح و ثنای خدا رو می کنه!من وقتی این تنوع رو دیدم یه دفعه به یاد همین شعر افتادم .
خدای خوبم هر کسی با هر شکلی تو رو صدا می کنه جوابش رو می دی !تو خیلی خوبی خدا جونم!
|
مسجد جامع کوردوبا
کوردوبا، اسپانيا © آرشيو تصويری آقاخان، آم. آی. تی./ محمد الاسدساخت مسجد جامع کوردوبا در ميانهی سالهای ۷۸۴ و ۷۸۶، در دوران زمامداری عبدالرحمان اول بر محل يک ويسی گات، که احتمالاً مکان پيشين يک معبد رمی بوده بنا نهاده شده است. پس از فتح کوردوبا در سال ۱۲۳۶، فرديناند سوم اين مسجد جامع را به کليسای بزرگ شهر اختصاص داد. در اوايل قرن شانزدهم، بر اساس فرمان امپراتور مقدس رم، چارلز پنجم، يک «نيايشخانه» گاتيک در مرکز مسجد جامع پيشين گنجانده شد.
مسجد العباس
اصناف، يمن جايزه معماری آقاخان، ۲۰۰۱/ مرات جرمنمسجد العباس در نزديک روستای اصناف، در سي و هشت کيلومتری جنوب شرقی صنعا، پايتخت يمن واقع است.تاريخ بنای آن ۱۱۲۵- ۲۶ است و مسجد کوچکی با ديوارهای سنگکاری شده، ستونهای سنگی و سقفی از تيرچوبی و طاقدار است. سقف طاقدار آن با نقوش گلدار طلايی و هندسی و خطوط کتيبه پوشانده شده است.
مسجد جامع
پرتو نووا، بنين © جايزهی معماری آقاخان، ۱۹۸۶/ کارلا دو بندتیساخت مسجد مرکزی پرتو نووا، بنين در سال ۱۹۱۲ به دست آفريقاييان به وطن بازگشته از آمريکای جنوبی آغاز شد. اين مسجد همانند کليساهای بزرگ اروپای قرون وسطی، بر فراز افق نسبتاً پائين فضای شهری شهر بنا شده است. اين مسجد نشاندهندهی بارورکنندگی متقابل سنتهای باحی و آفريقايی است و در چارچوب سنت معماری مساجد آفريقايی- برزيلی قرار میگيرد.
مسجد دارالاسلام
آبيکيو، نيومکزيکو، ايالات متحده © بنياد فرهنگ آقاخان و دانشگاه آمريکايی قاهره/ سعيد ذوالفقاراين مسجد توسط و برای يک جامعه جديد آزمايشی ساخته شد، که اعضايش در فنون ساخت طاق و گنبد رايج در مصر عليا، از کارفرمايی حسن فتحی معمار و تيم سنگکاران نوبهای وی (که مخصوصاً به اين منظور به ايالات متحده آمدند) سود جستند. ساخت آن که به طور کامل از خشت و گل است با سنت خشتی محلی بسيار همآوا است.
مسجد شورای بزرگ ملی
آنکارا، ترکيه © جايزهی معماری آقاخان، ۱۹۹۵/ رها گونایمسجد جديد شورای ملی منحصراً برای استفاده اعضای پارلمان، وزرا و کارمندان در نظر گرفته شده است. اين مسجد متشکل از يک محوطهی بيرونی سه گوشه، و نمازخانه مستطيل شکلی که مشرف بر باغی بزرگ، سه گوش و برآمده و يک استخر است. ديوار شيشهای طرف قبله رو به باغ قرار گرفته است.
مسجد هواجوزيانگ
زيان، چين © جايزهی معماری آقاخان، ۱۹۸۵/ ونگ هوايدمسجد کنونی در سال ۱۳۹۲ بنا نهاده شد و از آن زمان تا به حال سه بار بازسازی شده است. مجموعه بنا که در زمينی مستطيلی و طويل در منطقهای پر جمعيت بنا شده است، متشکل از پنج باغستان است که هر باغستان به عنوان فضايی مستقل طراحی شده و به وسيلهی ديوارها و دروازههايی از يکديگر جدا شدهاند.
مسجد حسن
رباط، مراکش © آرشيو تصويری آقاخان، ام. آی. تی، ۱۹۹۰/ مرات جرمنمسجد حسن به دست حاکم المحاد، يعقوب المنصور بنا گرديد که ساخت مسجد را در سال ۱۱۹۱، همزمان با بنای شهر رباط آغاز نمود. هشت سال بعد المنصور درگذشت و مسجد ستوندار که يکی از بزرگترين مساجد جهان به شمار میآيد ناتمام ماند. منارهی نسبتاً سالم آن نمايانگر مقياس عظيم طرح اين مسجد است.
قاهره، مصر
© ناصر رباط/ ناصر رباط
بنای مسجد الحاکم توسط خليفه فاطمی، العزيز در سال ۹۹۰ آغاز گرديد و به وسيلهی فرزندش حاکم بامرالله و مباشرش ابو محمد الحافظ عبد الغنی ابن سعيد المصری در سال ۱۰۱۳ به اتمام رسيد. اين مسجد به وسيلهی خشت همراه با نمای سنگی و مناره ساخته شده است. طرح مستطيلی نامنظّم آن متشکل از يک نمازخانه و باغستانی مستطيلی است که به وسيلهی طاقهای ستوندار محصور شده است.
مسجد جينگاری بر
تيمباکتو، مالی © جايزهی معماری آقاخان، ۱۹۹۶/ فرخ درخشانیجينگاری بر، «مسجد بزرگ» کهنترين بنای تاريخی و بزرگترين بنای شاخص تيمباکتو است. اين مسجد که در گوشهی غربی شهر کهن واقع است، تقريباً به طور کامل بر زمين ناهموار(بانکو) بنا شده است. حفاظت و نگاهداری مسجد شامل تعمير رويهی گلی آن، با فراخوان امام مسجد مرتباً توسط مردم از طريق مشارکت مالی، مصالح و نيروی کار به عهده گرفته میشود.
|
سلام به همه دوستهای خوبم!طاعات و عبادات همگی قبول باشه .
راستش واسه این روزهای عزیز و برای اولین مطلبی که می خواستم بفرستم تصمیم گرفتم راجع به مسجد بگم!یه موضوعی که باهاش خیلی برخورد داریم بد نیست از نظر معماری هم دوباره یه نگاه بهش داشته باشیم.تنوعی که مساجد در جاهای مختلف دنیا دارن می تونه جالب باشه!
چون یه ذره مطلبش طولانی بود در دو تا بخش می فرستم!بخش اول رو ببینین!
من که از این موضوع خوشم اومد امیدوارم شما هم استفاده کنین!منتظر نظرهاتون هستم!
تنوع در معماری مساجد
مسجد به عنوان بنایی نمادین در اسلام، که در تئوری به چیزی بیش از مشخص نمودن قبله نیاز ندارد، موجب پیدایش شماری از قالبهای معماری متمایز گردیده است. سنتهای ساختمانی محلی و زمینههای اجتماعی و فرهنگی متفاوت تنوّع معماریهای مساجد و گوناگونی روشهای ساخت بنای آن را موجب شده است.
مسجد موجب پیدایش شماری از قالبهای معماری شده است، که شامل «چهار ستون»، «چهار ایوان»، «فضای گنبدی در مرکز»، «خیمهای یا آلاچیقی» و «سه گنبدی» است. این قالبها در طی قرون توسعه یافتهاند و اکنون نیز پیوسته مورد استفاده و کاربرد مجدد قرار میگیرند. در دنیای معاصر، سنت رجوع به قالبهای معروف مسجد و سادگی کاربرد آنها در طول دهههای اخیر، برای مسلمانان تمام دنیا میتواند به عنوان راهی برای اعلام مسلمانیشان شناخته شود. حاصل آن مدلی پان- اسلامی است، به عنوان مثال، کاربرد گنبد و مناره، اصطلاحات معماری استاندارد مسجد که به مکان مشخصی تعلق ندارد، اما به نحو روبه رشدی به عنوان مکانهای عبادت «مسلمانان» توسط مسلمانان وغیر مسلمانان در همه جا استعمال میشود. مشخصاً این مسأله در فضاهایی که مسلمانان در اقلیت هستند، مانند اروپا و آمریکای شمالی صدق میکند.
روند استاندارد شدن رو به رشد اصطلاحات معماری مورد استفاده در ساخت مساجد نمایانگر چالشهایی در راه حفظ سنت طولانی مسلمانان در ساخت فضاهای عبادت با روشهای معماری متنوع است.
|
مسجد دانشگاه
دپوک، جاوا برات، اندونزی © جايزهی معماری آقاخان، ۱۹۹۰/ سها اوزگانمسجد دانشگاه در مرکز پرديس دانشگاه اندونزی در دپوک قرار دارد. در اصل اين مسجد برای گنجايش حدود ۳۰۰۰ نمازگزار در فضای سرپوشيده طراحی شده و میتواند تا ۵۰۰۰ نفر را به اضافهی فضای سرباز در خود بگنجاند. انديشهی طرح اصلی آن برگرفته از نوع معمول مساجد در اندونزی است که سقفهای چند لايه از شاخصههای اصلی آن است.
مسجد تنگکو تنگاه زهرا
کوالا ترنگانو، مالزی © جايزهی معماری آقاخان، ۱۹۹۴/ بحرين شاه رجامسجد تنگکو تنگاه زهرا که پس از به خاک سپرده شدن مادر سلطان کنونی مالزی در دهانه رودخانه ترنگانو به اين نام خوانده شد، به دليل آنکه بر روی آب شناور مینمايد، تمايل آن است که به «مسجد شناور» خوانده شود. اين مسجد در سپتامبر ۱۹۹۱ ساخته شد و توانايی گنجايش بين ۸۰۰ تا ۱۰۰۰ نمازگزار را در يک زمان دارد.
مسجد سپيد شريف الدين
ويساکو، بوسنی و هرزگوين © جايزهی معماری آقاخان، ۱۹۹۳/ جاکوس بتانتمسجد سپيد شريف الدين در ويساکو (زمانی جزء کوچکی از يوگسلاوی) نمايندهی تصوير مدرنی از حضور بلند مدت جامعهی مسلمانان در يک کشور سوسياليستی است. طرح مسجد جديد در ابتدا به عنوان گسستی در سنت به شمار آمد، اما در نهايت اعضای آن، اين بنا را با افتخار به عنوان يک شاخص مهم در شهر پذيرفتند.
مسجد قبه
مدينه، عربستان سعودی © جايزهی معماری آقاخان، ۱۹۸۹/ محمد اکرممسجد قبه در نقطهای قرار دارد که حضرت محمد اولين مسجد را پس از هجرت به مدينه بنا نهاد. در طول دهه ۱۹۸۰، معمار مصری، عبد الواحد الوکيل بيش از دوازده عدد مسجد در عربستان سعودی طراحی نمود. در حالی که اين مساجد در اندازه و ساخت با يکديگر متفاوتاند، به شدت بر قالبهای تاريخی مختلف متعلق به ميراث معماری جهان اسلام متکی هستند، که میتوان به «احياء طلب» از آن نام برد.
مسجد گلی
ماری، استراليا © آرچ نتمسجدی گلی که توسط شترداران افغان ساکن در استراليا در اواخر قرن نوزدهم بنا شده است. |


سلام به همه دوستان.
فرا رسيدن ماه مبارك رمضان، ماه رحمت الهي را به همه شما تبريك مي گم. اميدوارم از بركات اين ماه بي نصيب نمونيد. ما را هم از دعاي خيرتون بي نصيب نذاريد. اگه اين روزا دير به دير مطلب مي نويسم به دليل گرفتاري هايي هستش كه اميدوارم هرچه زود تموم شه و بتونيم بيشتر در خدمت شما عزيزان باشيم.
جا داره يه تشكر از دوستاني داشته باشيم كه به ما مرتب سر مي زنن و به ما انرژي مي دن كه بتونيم بهتر و بهتر بنويسيم. از دوستاني هم ما را از نظراتشون بي بهره نمي ذارن تشكر مي كنيم. يكي از دوستان خواستن فصلنامه «گلستان هنر» را معرفي كنيم و اظهار داشتن كه ويژه نامه تابستان 87 اون به افتخار دكتر شيرازي چاپ شده. البته من نخوندمش ولي فرصت بشه حتماً مي خونمش. از دوستان عزيز هم اگه كسي علاقه مند به آشنايي بيشتر با استاد هستش مي تونه به اين فصلنامه مراجعه كنه. دست زهرا خانم هم كه اين مطلب رو تو بخش نظرات تذكر دادن درد نكنه.
« بسم الله
سلام آقای مهندس کریمی
لطفا مجله تخصصی پژوهش تاریخ هنر و معماری ایران "گلستان هنر" را به مخاطبانتان در این وبلاگ معرفی کنید.ویژه نامه تابستان این مجله که صاحب امتیاز آن فرهنگستان هنر هست به افتخار دکتر شیرازی به چاپ رسیده و مطالب فاخر و حکیمانه ای برای دانستن و عمل کردن دارد.
در پناه خدا موفق باشید
رمضان برایتان پربرکت باشد
ز.ف »
يه چند خطي هم به معرفي اين فصلنامه مي پردازيم البته به توصيه دوست خوبمون زهرا خانم.
گلستان هنر

گلستان هنر نخستين نشرية تخصصي تاريخ هنر و معماري در ايران است.
- گلستان هنر در هر سه ماه يك بار منتشر ميشود .
- مدير مسئول مجله ميرحسين موسوي و سردبير آن مهرداد قيومي بيدهندي است .
- مقالات مجله بر دو دستة كلي است: دستة نخست به مباحث نظري تاريخ هنر و دستة دوم به مطالعات تاريخي هنرهاي ايراني اختصاص دارد .
- دامنة تاريخي موضوعات مقالات از پيش از تاريخ تا زمان معاصر را در بر ميگيرد. بنا بر اين، هم بررسيهاي باستانشناسانه و هم مطالعه و نقد آثار هنر، حتي آثار هنر معاصر، به شرط آنكه از منظر تاريخي انجام گرفته باشد، در حيطة موضوع مجله ميگنجد .
- براي شرايط ارسال مقاله و روش تنظيم آن به راهنماي تأليف و ترجمه مراجعه كنيد .
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
- مجله از طريق مؤسسة پخش كتاب روزنه در كتابفروشيهاي معتبر توزيع ميشود.
- همچنين ميتوان با پر كردن برگة اشتراك، مجله را پيش از توزيع عمومي آن دريافت كرد (هزينة پست بر عهدة دفتر مجله است).
- نمونهاي از برگه اشتراك را ميتوانيد چاپ كنيد و پس از تكميل، همراه با اصل قبض بانكي براي دفتر مجله پست كنيد .
- دانشجويان و مدرسان دانشگاهها ميتوانند با عرضة تصوير كارت خود از تخفيف استفاده كنند (بهاي هر شمارة مجله 25،000 ريال و براي دانشگاهيان 18،000 ريال است) .
پدر مرمت علمي ايران (دكتر باقر آيت الله زاده شيرازي)
دكتر آيت الله راده شيرازي كه از ايشان به حق با عناويني همچون «پيشگام مرمت نوين»، «پدر مرمت علمي ايران» و «مرمتگر برجسته» ياد مي شود در طول زندگي پر بار خويش در مسؤليتهاي مختلف منشأ خدمات بسيار ارزنده اي در زمينه هاي مرتبط با مرمت ابنيه و ميراث هاي تاريخي و آموز معماري بود،و باب بسياري از عرصه ها و شيوه هاي نوين حرفه اي و تخصصي در كشور،با پيشگامي و همت ايشان گشوده شد.
مرحوم دكتر شيرازي در شهريور 1315 ه.ش. در نجف اشرف و در خانواده اي روحاني متولد و در سال 1343 در رشته معماري از دانشكده هنرهاي زيباي تهران فارغ التحصيل گرديد.پس از آن ايشان دوره تخصصي مطالعه و مرمت بناها و شهرهاي تاريخي را در دانشگاه «ساپينز» شهر رُوم (در ايتاليا) گذراند و در فاصله سالهاي 1346 تا 1379 در مسوليت هاي «رييس دفتر فني سازمان ملي حفاظت آثار باستاني و بناهاي تاريخي ايران» و «قائم مقام و معاون سازمان ميراث فرهنگي كشور» منشأ اقداماتي ارزشمند بود. ايشان همچنين از سال 1355 تا پايان عمر در دانشگاههاي مختلف از جمله دانشگاه هنر اصفهان، دانشگاه شهيد باهنر كرمان، دانشگاه شهيد بهشتي تهران، دانشگاه علم و صنعت تهران، دانشگاه آزاد تهران مركز، به تدريس در رشته هاي معماري و مرمت ابنيه ِ تاريخي استغال داشت.
از ميان فعاليت هاي اجرايي، فرهنگي، علمي، پژوهشي و انتشاراتي كارنامه ي پر بار ايشان، مي توان به اين موارد اشاره كرد:
مطالعه و اجراي ده ها پروژه ي مرمت و احياي بناها و بافت هاي تاريخي در اصفهان و ايران
حضور فعال در كميته ها و شوراهاي تخصصي و حرفه اي در سطح بين المللي
انجام مأموريت هاي متعدد كارشناسي در سطح ملي و بين المللي
ايفاي سهم در تشكيل نخستين دانشكده ي مرمت آثار دوره ي كارشناسي ارشد در اصفهان(پرديس اصفهان)
ايفاي سهم در توسعه مفهوم امروزين حفاظت و مرمت آثار تاريخي و فرهنگي
ايفاي سهم در تشكيل سازمان ميراث فرهنگي كشور
ايفاي سهم در تشكيل مركز آموزش عالي سازمان ميراث فرهنگي
ايفاي سهم در تشكيل مؤسسه ي فرهگي ايكوموس ايران
تأليف و ترجمه ي بيش از يكصد مقاله
ترجمه ي سي كتاب در زمينه ي معماري اسلامي ايران و جهان
تأليف دو كتاب در زمينه ي تاريخ معماري و شهرسازي
تأسيس مجله ي علمي پژوهشي اثر
ايشان همچنين موفق به كسب عناوين «چهره ي ماندگار» و «خادم ميراث فرهنگي» گرديد. به خاطر مرمت بناهاي تاريخي و ترجمه ي كتاب «معماري اسلامي» نوشته ي «هيلن براند» جايزه ي يك دوره بنياد جهاني آقاخان را نيز به خود اختصاص داد. عضويت در گروه مؤسس بنياد ايكوموس و عضويت در هيأت علمي دانشگاه آزاد اسلامي نيز از ديگر فعاليت هاي شادروان دكتر شيرازي بوده اند.
ايشان علاوه بر مقام شامخ علمي در رفتار و منش خود بسيار متواضع، خاضع و فروتن بود و كليه ي شئون زندگي ايشان اعم از كاري يا شخصي بر پايه ي سادگي و بي آلايشي بود. قدر شناسي و خشوع ايشان به ويژه در قبال معلمان و آموزگارانش از ديگر ويژگي هاي استاد بود.
روحشان شاد.







